Bekkenfysiotherapie

Informatie
Formulieren

 

Wat is bekkenfysiotherapie?

Bekkenfysiotherapie is een van de nieuwste aandachtsgebieden van de fysiotherapie. Vanuit de zwangerschapsbegeleiding is er steeds meer aandacht ontstaan voor bekkenbodemklachten en bekkenpijn (voorheen bekkeninstabiliteit).

 

Aanvankelijk was er vooral aandacht voor problemen van vrouwen. We zien nu ook mannen en kinderen in onze praktijk met bekkenbodemklachten. Eerst richtte de behandeling zich vooral op urineverlies, daarna ook op problemen met het ophouden van de ontlasting en pijn bij gemeenschap. Tegenwoordig maakt de bekkenfysiotherapeutische begeleiding voor en na operaties aan blaas, baarmoeder of prostaat deel uit van de multidisciplinaire behandeling. Ook de behandeling van bekkenpijn, al dan niet samenhangend met zwangerschap vormt een onderdeel van bekkenfysiotherapie.

Naar boven

 

Voor welke klachten is bekkenfysiotherapie geschikt?

Zoals gezegd is bekkenfysiotherapie niet alleen voor vrouwen maar ook voor mannen en kinderen met klachten. Het kan zijn dat u door uw arts bent doorverwezen met een verwijsbrief. Ook de verloskundige kan u het advies gegeven hebben om naar de bekkenfysiotherapeut te gaan. Verder kunt u als u klachten heeft ook zonder verwijsbrief bij ons terecht (directe toegankelijkheid fysiotherapie).

 

Bekkenfysiotherapie kan iets voor u betekenen bij:

  • ongewild verlies van urine en/of ontlasting, incontinentie;
  • niet te onderdrukken aandrang om te plassen en/of te ontlasten, urge;
  • herhaaldelijke blaasontstekingen, recidiverende UWI's;
  • moeizaam kwijt kunnen van ontlasting, obstipatie;
  • de gevolgen van verzakkingen van blaas, baarmoeder of darmen, prolapsklachten;
  • pijn in de onderbuik, rond de anus of de geslachtsdelen;
  • pijn bij gemeenschap samenhangend met de bekkenbodem, bijv. dyspareunie, vaginisme;
  • een operatie in de onderbuik, zoals een verzakkingsoperatie;
  • bekkenpijn in de periode rond en na de zwangerschap en bevalling (vroeger werden deze klachten ook wel bekkeninstabiliteit genoemd).

De bekkenfysiotherapeut houdt de eerste keer een intake-gesprek om te kijken wat de behandelmogelijkheden voor u zijn.

 

Naar boven

 

Hoe ziet de behandeling eruit?

De eerste behandeling is een intake-gesprek. Hierbij wordt uw hulpvraag besproken en uitleg gegeven over de behandelmogelijkheden. Samen met u wordt een voorlopig behandelplan opgesteld met realistische doelen. De behandeling start met uitleg over de bekkenbodem en het bekken.

 

Daarna leert u de bekkenbodemspieren bewust te bewegen of in het geval van bekkenpijnklachten het bekken bewust te stabiliseren. Adviezen rondom belasting, houding en bewegen en toiletgewoontes komen aan de orde. Ook ontspannings- en ademhalingsoefeningen vormen een onderdeel van de behandeling indien nodig.
In onze praktijk is het ook mogelijk de bekkenbodemspieren te meten met myofeedback. Dit helpt u bewust te worden van de bekkenbodem en vooruitgang zichtbaar te maken.
Meestal zijn 6 tot 12 behandelingen voldoende om een nieuwe balans te vinden. Deze behandelingen worden verdeeld over een periode van 2-4 maanden. De behandeling vindt plaats op het Medisch Centrum Nijmegen Oost (MCNO), Berg en Dalseweg 61-63, 6522 BB Nijmegen. www.fysiotherapiemcno.nl

Toekomst:
Na een individueel traject is het ook mogelijk door te trainen in een groep.
Wij bieden de volgende trainingsgroepen:

  • bekkenpijngroep: sporten onder begeleiding tijdens en na de zwangerschap voor vrouwen met bekkenpijnklachten
  • bekkenbodemgroep: sporten onder begeleiding bijv. na een verzakkingsoperatie/verzakkingsklachten of bij urineverlies.
  • zwangerfit: verantwoord sporten voor gezonde zwangeren

 

 

Naar boven

 

De kwaliteit van de behandeling.

Een bekkenfysiotherapeut is een fysiotherapeut die een aanvullende opleiding gedaan heeft van 3 jaar. Deze opleiding omvat het behandelen van alle voorkomende bekken- en bekkenbodemklachten. Ook het doen van inwendig onderzoek en het geven van myofeedbacktraining is een onderdeel van de opleiding. Deze opleiding leidt tot registratie in het kwaliteitsregister voor de verbijzondering bekkenfysiotherapie. Dit register voor bekkenfysiotherapie is opengesteld sinds 2005 voor bekkenfysiotherapeuten die aan hebben kunnen tonen over de vereiste beroepscompetenties te beschikken.
Momenteel zijn er zo'n 200 geregistreerde bekkenfysiotherapeuten in Nederland. De bekkenfysiotherapeut van De Wedren/MCNO is als coach en stagebegeleidster verbonden aan de opleiding bekkenfysiotherapie te Amersfoort. Daarnaast is zij ook zwangerschapsdocent.

 

Naar boven

Informatie

 

De bekkenbodem

De bekkenbodemspieren is een groep van spieren die onder in ons bekken liggen. Voor het gemak praten we meestal over de bekkenbodem. Ze vormen letterlijk de bodem van ons bekken. Deze spiergroep geeft steun aan de organen in de buik (blaas, urinebuis, baarmoeder, vagina en darm) en kunnen onze blaas en darm afsluiten waardoor we in staat zijn urine en ontlasting op te houden. Ook is de bekkenbodem erg belangrijk bij seksualiteit.
Wanneer de bekkenbodemspieren minder goed werken, kunnen er verzakkingen ontstaan van alle organen die we net genoemd hebben en kan het moeilijk worden urine en / of ontlasting op te houden. Ook kunnen er seksuele problemen ontstaan.
De bekkenbodemspieren kunnen minder goed gaan werken wanneer deze spieren beschadigd of verzwakt zijn. Soms zijn de spieren van de bekkenbodem te gespannen. Dit betekent niet dat ze te sterk zijn. Door de hoge spanning raken de spieren uitgeput en kunnen niet goed meer functioneren.

bekkenbodem

 

Naar boven

 

Bekkenpijn

Veel vrouwen hebben tijdens hun zwangerschap last van klachten van de lage rug en/of het bekken. Deze klachten staan onder invloed van bewegen en belasting. Vaak verdwijnen deze klachten na de bevalling, maar soms blijven klachten bestaan. Dat kan variëren van continu pijnklachten tot alleen vlak voor en tijdens de menstruatie. Vroegere namen voor deze klachten zijn peripartum bekkenpijnsyndroom, bekkeninstabiliteit of symfysiolyse.

 

Tijdens de zwangerschap verweken de banden van het bekken, waardoor het bekken minder stevig, minder 'stabiel' wordt. Deze verweking is noodzakelijk omdat de baby tijdens de geboorte de bekkenring moet passeren. Deze verweking is dus een heel natuurlijk verschijnsel dat bij elke zwangere optreedt!! Soms echter veroorzaakt deze instabiliteit klachten.

Er bestaat ook een traumatische of mechanische vorm van bekkenpijnklachten: deze wordt veroorzaakt door een ongeval of trauma (zoals vallen met de fiets, van de trap vallen of een heel zware bevalling) of een sportletsel (sliding bij voetbal). Je kunt wanneer zich klachten openbaren die wijzen op bekkenpijn zelf al veel doen. Houd rekening met de verminderde belastbaarheid van het bekken. Dat kan al door wat meer rustpauzes in te lasten, de zwaardere huishoudelijke en verzorgende karweitjes of lange werkdagen (tijdelijk) te beperken. Probeer ook het traplopen te beperken. Gun het lichaam wat extra rust, door een paar keer per dag minstens vijftien minuten te gaan liggen.

Met adviezen over de houding en het bewegen van de bekkenfysiotherapeut kunt u meestal voorkomen dat de klachten verergeren. Ook is het verstandig om te leren het bekken te 'stabiliseren'. Zo voorkomt u dat er teveel krachten komen op het bekken waardoor de klachten kunnen verergeren. Probeer daarnaast tijd te besteden aan het verbeteren van de conditie door wandelen/fietsen of zwemmen.

Naar boven

 

Toiletadviezen

Gezond toiletgedrag dat klachten kan voorkomen Neem de tijd om naar het toilet te gaan. Hoe rustiger, hoe effectiever! Hoe beter uw blaas of darm geleegd is, hoe langer het duurt voordat u weer naar het toilet moet.

 

Een plasje kan soms best even uitgesteld worden. Als u het drinken van ongeveer 1 tot 2 liter mooi verdeelt over de dag zult u ongeveer 6 tot 8 keer per etmaal plassen. In een gezonde volwassen blaas past normaal gesproken 300 tot 500 cc. Een en ander hangt af van wat de blaas is gewend.

Aandrang voor ontlasting uitstellen betekent vaak dat de aandrang verdwijnt en voorlopig niet meer terugkomt. Dat kan leiden tot verstopping.

Ga goed op het toilet zitten. Dat betekent dat u goed op de bril gaat zitten en niet op het voorste puntje of (nog erger) dat u boven de bril blijft hangen. Zorg ervoor dat uw voeten plat op de grond kunnen steunen. Bij kinderen of bij kleine volwassenen is het raadzaam een voetenbankje of opstapje te gebruiken. Wanneer u alleen met uw tenen kunt steunen ontstaat er veel spierspanning in de benen en de bekkenbodem en zal het plassen en /of ontlasten bemoeilijkt worden.
Tijdens plassen of ontlasten probeert u zomin mogelijk mee te drukken, liefst helemaal niet! Blijf daarna nog even zitten, wellicht komt er nog iets. Dit voorkomt nadruppelen. Eventueel kunt het bekken wat kantelen om te kijken of er nog wat komt. Sluit vervolgens de spieren weer af voordat u afveegt en weer opstaat.

Naar boven

 

Bekkenbodemklachten bij mannen

Te gespannen bekkenbodemspieren (overactieve bekkenbodem)
Hierdoor kunnen de volgende klachten ontstaan:

  • plasproblemen (mictieklachten, dysfunctional voiding);
  • pijn in het bekkenbodem/scrotum/onderbuik gebied (CPPS);
  • aambeien / obstipatie (dysfunctional voiding,);
  • erectiestoornissen (ED).

Bij deze klachten is de behandeling gericht op het bewust ontspannen van het buik- en bekkenbodemgebied.

Urineverlies na een prostaatoperatie
Door de bekkenbodemfunctie te verbeteren krijgt u weer meer controle over de blaas.

Moeite met ontlasting ophouden
Dit kan ook bij mannen een probleem zijn. Door de bekkenbodemspieren bewust te worden en te trainen kunnen de klachten verbeteren.

bekkenbodem

Naar boven

 

Bekkenfysiotherapeutische behandeling van kinderen

Bekkenfysiotherapie bij kinderen kan een rol spelen in de multidisciplinaire behandeling bij:

  • zindelijkheidsproblemen (plas/ontlasting);
  • obstipatie;
  • bedplassen.

Bij bedplassen speelt vaak een verhoogde nachtelijke urineproductie of een hoge wekbaarheid (moeilijk wakker worden) een rol. Heel soms zijn er aangeboren aandoeningen die de klachten veroorzaken maar meestal worden klachten bij kinderen veroorzaakt door te gespannen bekkenbodemspieren en/of een gespannen buik. Ook een verkeerd toiletgedrag kan meespelen.

 

De behandeling bij de bekkenfysiotherapeut bestaat uit:

  • goede toiletgewoontes aanleren;
  • oefenen met droog worden;
  • ontspannings- en ademhalingsoefeningen;
  • begeleiding van ouders/ school.

Er wordt zoveel mogelijk op speelse wijze geoefend en aangesloten bij de belevingswereld van het kind. Zonodig wordt samengewerkt met de kinderfysiotherapeut van het MCNO.

 

Naar boven